شنوایی سنجی (ادیومتری)

شنوایی سنجی (ادیومتری/ audiometry) نامی است که به تست شنوایی داده می‌شود‌.‌ این تست شامل آزمایشات و اندازه‌گیری‌های مربوط به شنوایی است و امکان ارزیابی عملکرد شنوایی را فراهم می‌کند‌.‌ همانطور که نیاز است در دوره‌های مشخصی برای چکاپ کامل سلامت بدن به پزشک مراجعه شود‌،‌ یا برای بررسی وضعیت بینایی به اپتومتریست مراجعه شود‌، گوش‌ها نیز برای اطمینان از سلامتشان نیاز به شنوایی سنجی دارند‌.‌ کلینیک تخصصی گوش تهران در این مقاله به بررسی این موضوع و اهمیت آن می‌پردازد‌.

مغز،صداهای مختلف را تفکیک و تفسیر می‌کند و به ما این امکان را می‌دهد که در مورد آنچه می‌شنویم  تمرکز کنیم‌.‌ صداهای زیادی در اطراف ما برای شنیدن وجود دارند،‌ اما قطعاً این مغز است که تصمیم می‌گیرد کدام صدا را واضح‌تر کند! بعضی اوقات مغز نمی‌تواند صدایی را تشخیص دهد و دلیل آن ضعیف بودن صدایی است که از طریق گوش به مغز مخابره می‌شود‌.‌ دلایل کاهش شنوایی متنوع است که در ادامه توضیح داده می‌شود.

دلایل از دست دادن شنوایی چیست؟

بطور کلی می‌توان علل ژنتیکی، عفونت‌های ویروسی‌،‌ ضربه‌،‌ قرار گرفتن در معرض صداهای بسیار بلند‌‌،‌ مشکلات عروقی‌‌،‌ تغییر فشار‌‌،‌ بیماری گوش داخلی‌‌،‌ تومورهای ساقه مغز(نورومای اکوستیک/acoustic neuroma)‌‌،‌ برخی بیماری‌های سیستمیک و برخی از داروهای مورد استفاده در درمان سرطان را دلیل کم شنوایی ناگهانی ذکر کرد‌.‌ با این حال‌‌،‌ بسیاری از دلایل کاهش شنوایی ناگهانی ناشناخته است‌.

کم شنوایی در دوران کودکی و بزرگسالی

دلایل کاهش شنوایی در کودکان به اندازه بزرگسالان متنوع است‌.‌ اما می‌توان رایج‌ترین دلایل آن را به شرح زیر ذکر کرد‌.
 

از دست دادن شنوایی مادرزادی

کاهش شنوایی مادرزادی که در واقع آسیب عصب شنوایی یا حلزون گوش است. معمولاً این آسیب‌ها در حد‌ خفیف‌،‌ متوسط‌،‌ شدید یا بسیار عمیق هستند.‌ این نوع کاهش شنوایی ممکن است از بدو تولد ثابت بماند یا به تدریج در طول عمر افزایش یابد‌.‌ بنابراین‌،‌ تشخیص و درمان به موقع در این موارد حائز اهمیت،است‌.‌
 

کاهش شنوایی به دلیل التهاب گوش میانی

عفونت گوش میانی یکی از شایع‌ترین دلایل کم شنوایی بخصوص در کودکان است‌.‌ عفونت گوش میانی در دوران کودکی بسیار شایع است که باعث می‌شود کودکان مرتباً از آنتی بیوتیک استفاده کنند‌.‌ کم‌شنوایی ناشی از اوتیت میانی(serous otitis) عمدتاً دو طرفه بوده و عوارض آن بسیار خفیف است‌.‌ نه تنها مشکلات گوش میانی‌،‌ بلکه داروهایی که در دوران کودکی و نوجوانی استفاده می‌شوند از جمله دلایل کم شنوایی بشمار می‌روند.

اهمیت تشخیص کم شنوایی در کودکان و نوزادان و علائم آن

آگاهی والدین نسبت به علائم کم شنوایی در کودکان و نوزادان اهمیت بسیار زیادی دارد. چرا که کم شنوایی درمان نشده، سبب به تاخیر افتادن رشد مغز در قسمت گفتار و زبان می‌شود و این تاخیرها منجر به مشکل در یادگیری می‌گردد که اغلب، سبب عملکرد ضعیف در مدرسه می‌شود. زیرا کودکی که علائم کم شنوایی را از خود بروز می‌دهد و مبتلا به کم شنوایی می‌باشد ممکن است با مشکلات آکادمیک یا اجتماعی رو به رو شود. کودکانی که به کم شنوایی مبتلا هستند حتی در سن 12 ماهگی ممکن است کاندید کاشت حلزون(cochlear implan ) شوند.
در صورتی‌ که اخیرا با علائمی مواجه شده‌اید که نشان می‌دهد کودک یا نوزاد شما به کم شنوایی مبتلا است، ممکن است با  سوالات و نگرانی‌های زیادی روبرو گردید. این طبیعی است که  مضطرب شوید؛ اما مطمئن باشید گزینه‌های درمانی و آموزشی زیادی هم در مدرسه و هم در خانه، در دسترس می‌باشد.
احتمالا مهم‌ترین موردی که شما می‌دانید، این است که توانایی شنوایی به کودک کمک می‌کند تا مهارت‌های گفتاری و زبانی خود را ارتقا دهد. بسیار مهم است تا مطمئن شوید که کم شنوایی کودکتان به طور مناسب درمان می‌شود تا  اثرات مخرب کم شنوایی بر تحصیلش در این سن را، کاهش دهید.
با شناخت نشانه های کم شنوایی کودک و نوزاد در هر سن و مراجعه به موقع به متخصص، می‌توانید در سن مناسب برای درمان اقدام کنید. از این رو تشخیص کم شنوایی در کودکان و نوزادان با اهمیت و قابل توجه است.

علائم شنوایی از زمان تولد تا 4

نوزاد با شنوایی نرمال در این سن نشانه‌های زیر را دارد:

1- باید با صداهای بلند از خواب بپرد.

2- با صداهای بلند بیدار شود.

3- با لبخند،به صدای شما پاسخ دهد.

4- با یک صدای آشنا، او آرام می‌شود.

علائم شنوایی از 4 ماهگی تا 9 ماهگی

کودک با شنوایی نرمال در سن 4 تا 9 ماهگی علائم زیر را دارد:

1- وقتی با او صحبت می‌شود لبخند بزند.

2- به اسباب بازی‌هایی که صدا می‌دهند باید توجه کند.

3- سرش را به سمت منبع صداهای آشنا برگرداند.

4- صداهای غرغر مانند ایجاد کند.

5- حرکات دست و بازی را درک کند.

علائم شنوایی از 9 ماهگی تا 15 ماهگی

کودک با شنوایی نرمال در این سن نشانه‌های زیر را دارد:

1- کودک توانایی تولید صداهای مختلف را داشته باشد.

2- چندین صداهای ساده را تکرار کند.

3- درخواست‌های اساسی را متوجه شود.

4- از صدایش برای جلب توجه شما استفاده کند.

5- به اسمش، واکنش نشان دهد.

علائم شنوایی از 15 ماهگی تا 24 ماهگی

کودک با شنوایی نرمال در سن 15 تا 24 ماهگی علائم زیر را دارد:

1- از کلمات ساده استفاده کند.

2- وقتی شما می‌پرسید، با اعضای بدنش اشاره کند.

3- اسم برخی اشیا را بداند.

4- با علاقه به موسیقی، شعر و داستان‌ها گوش دهد.

5- به اشیایی که نام می‌برید اشاره کند.

6- دستورات اساسی را اجرا کند.

در واقع، روش‌های درمان کم شنوایی، قبل از رسیدن نوزاد به سن 6 ماهگی با توجه به نتایج گفتاری و زبان، بهتر از درمان بعد این زمان است.

شنوایی سنجی یا ادیومتری کودکان چیست و چه اهمیتی دارد

تست شنوایی سنجی یا ادیومتری شامل آزمایشات و اندازه‌گیری‌های مربوط به شنوایی است و امکان ارزیابی عملکرد شنوایی را فراهم می‌کند‌. شنوایی سنجی در نوزادان می‌تواند دلایل متعددی داشته باشد و معمولاً بعد از تولد و قبل از ترخیص از بیمارستان تحت غربالگری شنوایی سنجی نوزادان انجام می‌شود. مراجعه به مراکز و کلینیک‌های شنوایی سنجی کودک و نوزاد برای انجام آزمایش‌های شنوایی یکی از امور مهم برای بررسی سلامت شنوایی آن هاست. بدون انجام شنوایی سنجی و ادیومتری کودکان به طور روتین، ممکن است که برای ماه‌ها یا سال‌ها، مشکلات شنوایی تشخیص داده نشود.
شنوایی سنجی کودکان به طور روتین، برای نوزادان و کودکان پیشنهاد می‌شود تا هر گونه مشکلی در ابتدای رشد آنها، مشخص گردد. اگر چه مشکلات جدی شنوایی در دوره کودکی نادر می‌باشد، اما آزمایش‌های زودهنگام، بهبودی و مدیریت آن را تا حد ممکن، تضمین می‌کند.
بسیار مهم است که در اسرع وقت مشکلات شنوایی را تشخیص دهید، زیرا می‌تواند بر گفتار، مهارت‌های اجتماعی، رشد زبان و تحصیل فرزندتان تاثیر بگذارند.
اگر هر مشکلی در ابتدا در شنوایی سنجی کودک تشخیص و سپس مدیریت شود، درمان تاثیر بسیار بیشتری خواهد داشت. همچنین تشخیص زود هنگام به شما کمک خواهد کرد تا اطمینان پیدا کنید که شما و فرزندتان از هر گونه خدمات کمکی مخصوص که ممکن است نیاز داشته باشید، برخوردار شوید.

چه روش‌هایی برای شنوایی سنجی وجود دارد؟

شنوایی سنجی تن خالص

این متد رایج‌ترین آزمایش گوش است‌.‌ این آزمایش‌،‌ حداقل شدت صداهایی (آستانه شنوایی) را تعیین می‌کند که هر دو گوش می‌توانند در فرکانس‌های مختلف‌‌ بشنوند‌.‌ قبل از شروع آزمون شنوایی سنجی تن خالص‌‌،‌ از فرد خواسته می‌شود که صدای مختلف را گوش داده و دکمه سیگنال را با دست خود فشار دهد‌.‌ پس از توضیح تست‌‌،‌ آزمون شروع می‌شود‌.‌
فرد در یک کابین ضد صدا قرار می‌گیرد‌.‌ صدا از طریق هدفون به گوش بیمار می‌رسد‌.‌ دو گوش به طور جداگانه آزمایش می‌شوند و آستانه شنوایی ‌آن‌ها مشخص می‌شود‌.‌ زمانی که  فرد صدا را می‌شنود با فشار دادن دکمه‌ای که در دست دارد علامت می‌دهد‌.‌ بنابراین‌‌،‌ سطح صدایی که می‌شنود مشخص می‌شود‌.‌
در این اندازه‌گیری‌‌،‌ سطح شنوایی راه هوایی و هدایت صدا از طریق استخوان‌های جمجمه تعیین می‌شود‌.‌ اندازه گیری‌های راه هوایی، اطلاعاتی در مورد مسیرهای شنوایی از گوش به مغز فراهم می‌کند‌. و هدایت استخوانی، اطلاعاتی از گوش داخلی می‌دهد‌. آستانه‌های راه هوایی با کمک هدفون‌هایی که روی گوش قرار می‌گیرند و آستانه‌های مسیر استخوان با کمک ویبراتور استخوانی که روی برجستگی جمجه‌ا‌ی موسوم به ماستوئید قرار می‌گیرد‌‌،‌ تعیین می‌شوند‌.‌ پس از تعیین آستانه‌های شنوایی‌‌،‌ وضعیت شنوایی فرد در شنوایی سنجی مشخص می‌شود‌.

انواع شنوایی سنجی

شنوایی سنجی گفتار

آزمایشی که از صدای انسان به عنوان محرک استفاده می‌کند‌‌،‌ شنوایی سنجی گفتار نامیده می‌شود‌. هنگام سنجش گفتار‌‌،‌ میکروفونی به فرد داده می‌شود و از فرد خواسته می‌شود کلماتی را که می‌خوانند‌‌، تکرار کند‌. پس از توضیح تست‌‌،‌ آزمون شروع می‌شود‌.‌ نتایج این روش #شنوایی سنجی‌،‌ اطلاعات مهمی را در مورد تعیین نیاز به سمعک(hearing aids) و میزان مفید بودن آن ارائه می‌دهد‌. مقادیر مهمی که باید در مورد نوع و مدل سمعک‌،‌ ارزیابی شوند‌ شامل SRT، SDS‌‌،‌ UCL‌‌،‌ MCL است که پس از تعیین، نتایج ثبت شده و به رایانه منتقل می‌شوند‌.
 

SDS

 برای این آزمون‌‌،‌ 25 کلمه تک هجا با اضافه کردن 25 تا 40 دسی‌بل بالاتر از آستانه SRT فرد خوانده می‌شود‌. تعداد کلماتی که او درست و نادرست پاسخ داده است شمارش می‌شود و پاسخ‌های صحیح در 4٪ ضرب می‌شوند و مقدار SDS تعیین می‌شود‌. 

تمپانومتری

روشی برای ارزیابی گوش میانی است که برای بررسی ضایعات و بیماری‌های گوش میانی استفاده می‌شود‌. این تست بدون درد است‌.‌ مقدار فشار بین 50- و +50 به عنوان مقدار طبیعی پذیرفته می‌شود‌.‌ در حین آزمایش فشار گوش میانی با یک پروب وارد شده به کانال گوش خارجی اندازه گیری می‌شود‌‌،‌ اندازه گیری‌ها به طور جداگانه برای گوش راست و چپ انجام می‌شود و مقادیر ثبت می‌شود‌.‌ در طی این آزمایش‌‌،‌ در حالی که صدا به گوش ارسال می‌شود‌‌،‌ فشار کانال شنوایی خارجی تغییر می‌کند و تحرک پرده گوش بررسی می‌شود‌. در نتیجه‌‌،‌ یک نمودار فشار بدست می‌آید.‌ در نتیجه این آزمایش؛ اطلاعات مهمی در مورد سلامت و عملکرد پرده گوش و استخوان‌های گوش به دست می‌آید‌.

رفلکس صوتی

امواج صوتی زیاد که از خارج می‌آیند‌‌،‌ پرده گوش و سپس استخوان‌ها را می‌لرزاند‌.‌ اگر شدت صدا خیلی زیاد باشد‌‌،‌ عضله متصل به استخوان رکابی،‌ برای محافظت از گوش داخلی منقبض می‌شود‌‌،‌ از حرکت بیش از حد استخوان رکابی جلوگیری می‌کند و از گوش داخلی محافظت می‌کند‌.‌ به این وضعیت رفلکس صوتی گفته می‌شود‌.‌ مقادیر رفلکس با حرکت استخوان رکابی‌،‌ اندازه‌گیری می‌شود‌.‌ با استفاده از این آزمون‌‌،‌ اطلاعاتی در مورد میزان کارکرد رفلکس صوتی در برابر محرکات شدید به دست می‌آید‌.‌ اندازه‌گیری‌های جداگانه برای گوش راست و چپ انجام می‌شود و مقادیر پس از تعیین ثبت می‌شوند‌.

چه زمانی به مرکز شنوایی سنجی مراجعه کنیم؟

در صورتی که هر یک از علائم زیر را داشتید، نیاز است تا وضعیت سلامت گوش و شنوایی  سنجیده شود.
1- وزوز گوش(tinnitus)
2- احساس فشار در گوش
3- مشکل کم شنوایی

درجات کاهش شنوایی کدامند؟

میزان کاهش شنوایی در یک فرد به صورت خفیف‌‌،‌ متوسط‌‌،‌ شدید و عمیق درجه‌بندی می‌شود‌.‌ دسته بندی سطوح شنوایی به شرح زیر است:
1- شنوایی طبیعی: گوش سالم می‌تواند صداهایی به اندازه 20 dBHL را بشنود.
2- کاهش شنوایی خفیف: در حالت کم شنوایی خفیف، کاهش شنوایی در گوش‌ بین 25 تا 39 dBHL است‌.‌
3- کاهش شنوایی متوسط: در این حالت، کاهش شنوایی در گوش بین 40 تا 69 dBHL است‌ و بدون سمعک‌‌، شنیدن دشوار است.
‌ 4- کاهش شنوایی شدید: کاهش شنوایی در گوش‌ بین 70 تا 89 dBHL است‌.‌ در این حالت سمعک مرسوم ترین مداخله لازم است.
5- کاهش شنوایی عمیق: در این موارد، کاهش شنوایی در گوش از 90 dBHL شروع می‌شود‌ که بیمار به سمعک های بسیار قوی یا کاشت حلزون، و جلسات متعدد آموزشی نیاز دارد‌.

انواع روش های درمان کم شنوایی

از دست دادن شنوایی می‌تواند مخاطره‌آمیز باشد. واکنش افراد مختلف به این پدیده متفاوت است. برای تعداد زیادی، از دست دادن شنوایی می‌تواند مشکلات اجتماعی، روانی و فیزیکی را پدید آورد. حال اگر شما قدرت شنوایی خود را از دست داده اید یا در حال از دست دادن آن هستید، پرسیدن این سوال که آیا این حس شنوایی از دست رفته قابل بازگشت است و درمانی دارد یا خیر بسیار طبیعی و منطقی می‌نماید. در شرایط اقتصادی فعلی فهمیدن انواع روش های درمان کم شنوایی در جهت کاهش علائم اختلالات شنوایی از اهمیت زیادی برخوردار است.
برای کم شنوایی روش‌های درمانی متعددی وجود دارد. در ادامه به بررسی انواع روش‌های درمان کم شنوایی می‌پردازیم.

 1- درمان کم شنوایی حسی – عصبی

2- ایمپلنت حلزون

 3- بازگشت کم شنوایی انتقالی

4- رفع انسداد

5- تنگی کانال گوش

6- برجستگی استخوان کانال گوش

7- اتواسکلروزیس یا رشد غیر طبیعی استخوان اطراف استخوانچه رکابی در گوش میانی

8- گسستگی زنجیره استخوانی یا جدایی غیرطبیعی استخوانچه‌های گوش میانی (رکابی، چکشی و سندانی)

9- سمعک‌های معمول

10- سمعک‌های هدایت استخوانی

11- دستگاه‌های قابل کاشت متصل به استخوان

12- ایمپلنت‌های گوش میانی

13- بازگرداندن کم شنوایی مختلط

14- درمان خانگی کم شنوایی

در پایان باید گفت: نتایج آزمایش شنوایی‌ سنجی توسط شنوایی شناس و پزشک گوش و حلق و بینی ارزیابی می‌شود‌.‌ در صورت کم شنوایی و شرایطی که نیاز به درمان دارد‌‌،‌ باید دوباره با متخصص خود صحبت کنید‌. برای انجام معاینات پیشرفته و دقیق می‌توانید به کلینیک گوش تهران در خیابان ولیعصر که مجرب‌ترین متخصصین شنوایی شناسی و پوش و حلق و بینی در آن مشغول به فعالیت هستند، مراجعه کنید.
 
پزشکان تیم کلینیک گوش تهران با سابقه طولانی بیست ساله جراحی‌های گوش می‌توانند مشاوره خوبی برای درمان بیمارهای گوش شما باشند.کلیه محتوای سایت کلینیک گوش تهران توسط متخصصان ماهر این تیم ازجمله دکتر نسرین یزدانی، دکتررضا زاده ،دکتر احدی و دکتر ساسان دبیری به تایید رسیده است.

مطلبی که تحت عنوان «شنوایی سنجی (ادیومتری) » خواندید، به طور اختصاصی برای وب سایت کلینیک گوش تهران تهیه شده است و استفاده از آن فقط با ذکر منبع مجاز می‌باشد.

شنوایی سنجی (ادیومتری) نامی است که به تست شنوایی داده می‌شود‌.‌ این تست شامل آزمایشات و اندازه گیری‌های مربوط به شنوایی است و امکان ارزیابی عملکرد شنوایی را فراهم می‌کند‌.‌ همانطور که نیاز است در دوره‌های مشخصی برای چکاپ کامل سلامت بدن به پزشک مراجعه شود‌،‌ یا برای بررسی وضعیت بینایی به اپتومتریست مراجعه شود‌، گوش‌ها نیز برای اطمینان از سلامتشان نیاز به شنوایی سنجی دارند‌.‌ کلینیک تخصصی گوش تهران در این مقاله به بررسی این موضوع و اهمیت آن می‌پردازد‌.

بطور کلی می‌توان علل ژنتیکی، عفونت‌های ویروسی‌،‌ ضربه‌،‌ قرار گرفتن در معرض صداهای بسیار بلند‌‌،‌ مشکلات عروقی‌‌،‌ تغییر فشار‌‌،‌ بیماری گوش داخلی‌‌،‌ تومورهای ساقه مغز (نورومای اکوستیک)‌‌،‌ برخی بیماری‌های سیستمیک و برخی از داروهای مورد استفاده در درمان سرطان را دلیل کم شنوایی ناگهانی ذکر کرد‌.‌ با این حال‌‌،‌ بسیاری از دلایل کاهش شنوایی ناگهانی ناشناخته است‌.

شنوایی سنجی تن خالص: این متد رایج ترین آزمایش گوش است‌.‌ این آزمایش‌،‌ حداقل شدت صداهایی (آستانه شنوایی) را تعیین می‌کند که هر دو گوش می‌توانند در فرکانس‌های مختلف‌‌ بشنوند‌.‌ قبل از شروع آزمون شنوایی سنجی تن خالص‌‌،‌ از فرد خواسته می‌شود که صدای مختلف را گوش داده و دکمه سیگنال را با دست خود فشار دهد‌.‌ پس از توضیح تست‌‌،‌ آزمون شروع می‌شود‌.‌ فرد در یک کابین ضد صدا قرار می‌گیرد‌.‌ صدا از طریق هدفون به گوش بیمار می‌رسد‌.‌ دو گوش به طور جداگانه آزمایش می‌شوند و آستانه شنوایی ‌آن‌ها مشخص می‌شود‌.‌ زمانی که  فرد صدا را می‌شنود با فشار دادن دکمه‌ای که در دست دارد علامت می‌دهد‌.‌ بنابراین‌‌،‌ سطح صدایی که می‌شنود مشخص می‌شود‌.‌ در این اندازه‌گیری‌‌،‌ سطح شنوایی راه هوایی و هدایت صدا از طریق استخوان های جمجمه تعیین می‌شود‌.‌ اندازه گیری‌های راه هوایی، اطلاعاتی در مورد مسیرهای شنوایی از گوش به مغز فراهم می‌کند‌. و هدایت استخوانی، اطلاعاتی از گوش داخلی می‌دهد‌. آستانه‌های راه هوایی با کمک هدفون‌هایی که روی گوش قرار می‌گیرند و آستانه‌های مسیر استخوان با کمک ویبراتور استخوانی که روی برجستگی جمجه ای موسوم به ماستوئید قرار می‌گیرد‌‌،‌ تعیین می‌شوند‌.‌ پس از تعیین آستانه‌های شنوایی‌‌،‌ وضعیت شنوایی فرد در شنوایی سنجی مشخص می‌شود‌.

در صورتی که هر یک از علائم زیر را داشتید، نیاز است تا وضعیت سلامت گوش و شنوایی  سنجیده شود.

وزوز گوش

احساس فشار در گوش

مشکل کم شنوایی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *